Naturalne wody mineralne „Birutė” i „Vytautas”
Wody mineralne „Vytautas” i „Birutė” z Birsztan są na Litwie prawdopodobnie najpopularniejsze. Zawdzięczają to tradycji sięgającej wielu dziesięcioleci, niezłemu składowi mineralnemu i aktywnej kampanii reklamowej. Producenci tych wód twierdzą, że „Vytautas” to najbogatsza w składniki mineralne woda w krajach bałtyckich, a zarazem pierwsza i najstarsza litewska woda mineralna, produkowana od 1924 roku. Najlepiej przebadana pod względem medycznym woda na Litwie – dzięki uznanemu działaniu nadaje się zarówno do kuracji uzdrowiskowych, jak i do codziennego picia. O wodzie mineralnej „Birutė” pisze się tak: „Pochodzi z głębi ziemi, dlatego zawiera ważne dla życia człowieka składniki mineralne – wapń, magnez, potas. Orzeźwiająca i lekka w smaku, skutecznie gasi pragnienie i dostarcza organizmowi niezbędnych składników mineralnych oraz mikroelementów”. Firma datuje początek swojej działalności na 1924 rok, kiedy to po raz pierwszy na Litwie zaczęto na skalę przemysłową rozlewać wodę mineralną do butelek, nasycać ją dwutlenkiem węgla i przygotowywać do szerszego użytku. Ponieważ wody z tego regionu były szeroko znane ze swoich uznanych dobroczynnych właściwości, postanowiono zbudować w Birsztanach zakład, aby ludzie mogli pić wodę o wyjątkowych właściwościach nie tylko w uzdrowisku, lecz także poza nim.
A teraz przyjrzyjmy się bliżej wodom „Birutė” i „Vytautas”. Sprawdźmy, ile i jakich minerałów zawierają. W tabeli 1 przedstawiono wyniki analizy chemicznej tych wód (stężenia składników mineralnych mogą się nieco wahać, ale sądzę, że wahania te nie są duże).
Tabela 1. Wyniki analizy chemicznej naturalnych wód mineralnych „Birutė” i „Vytautas”.
|
Wskaźnik jakości wody, jednostka |
Wartość wskaźnika jakości wody |
|
|
„Birutė” |
„Vytautas” |
|
|
pH, jednostki pH |
7,27 |
7,22 |
|
Przewodność elektryczna właściwa (PEW), mS/cm |
4,43 |
10,16 |
|
Utlenialność (indeks nadmanganianowy), mg O2/l |
1,35 |
1,0 |
|
Twardość ogólna, mval/l |
16,05 |
47,6 |
|
Mineralizacja ogólna, g/l |
2,7 |
7,3 |
|
Kationy |
||
|
Sód (Na+), mg/l |
650 |
1727 |
|
Potas (K+), mg/l |
6 |
32 |
|
Wapń (Ca2+), mg/l |
186 |
552 |
|
Magnez (Mg2+), mg/l |
81 |
240 |
|
Aniony |
||
|
Chlorki (Cl–), mg/l |
1204 |
3480 |
|
Siarczany (SO42–), mg/l |
375 |
989 |
|
Wodorowęglany (HCO3–), mg/l |
243 |
300 |
Krótki komentarz
a) „Birutė”: ponieważ w tej wodzie przeważają kationy sodu i wapnia oraz aniony chlorkowe, można ją nazwać wodą chlorkowo-sodowo-wapniową. Jest to woda o średniej mineralizacji, bardzo słabo zasadowa (pH nieznacznie powyżej 7), zawierająca niewiele substancji organicznych (niska utlenialność). Pijąc tę wodę, dostarczamy organizmowi sporo bardzo potrzebnych mu minerałów (jonów wapnia, magnezu i potasu).
b) „Vytautas”: w tej wodzie (podobnie jak w wodzie „Birutė”) również przeważają kationy sodu i wapnia oraz aniony chlorkowe. Można ją więc także nazwać wodą chlorkowo-sodowo-wapniową. Mineralizacja tej wody jest znacznie wyższa niż w przypadku wody „Birutė”. Po dokładniejszym przestudiowaniu wyników analizy chemicznej obu wód widać, że stężenie głównych jonów w wodzie „Vytautas” jest mniej więcej 2,6–2,8 razy wyższe niż w wodzie „Birutė”. Mówiąc w uproszczeniu, rozcieńczając wodę „Vytautas” wodą dejonizowaną około trzykrotnie, można otrzymać wodę zbliżoną składem do wody „Birutė”. A mówiąc poważnie, wody „Birutė” trzeba wypić około 3 razy więcej niż wody „Vytautas”, aby organizm otrzymał podobną ilość składników mineralnych. Zresztą hasło z telewizyjnej reklamy wody „Vytautas” – „woda zawierająca najwięcej minerałów” – jest najwyraźniej prawdziwe.
W tabeli 2 przedstawiono zalecane przez specjalistów ds. zdrowia (higienistów) dzienne normy spożycia różnych składników mineralnych dla osoby dorosłej (mg) oraz to, jaką część tych norm (%) zawiera jeden litr omawianych wód mineralnych.
Tabela 2. Zalecana dzienna norma spożycia składnika mineralnego dla osoby dorosłej (mg) oraz część tej normy (%) zawarta w jednym litrze wody mineralnej.
|
Składnik mineralny |
Stężenie składnika mineralnego w naturalnej wodzie mineralnej „Birutė” |
Stężenie składnika mineralnego w naturalnej wodzie mineralnej „Vytautas” |
Zalecana dzienna norma spożycia składnika mineralnego dla osoby dorosłej, mg |
Część zalecanej normy dziennej w jednym litrze naturalnej wody mineralnej „Birutė”, % |
Część zalecanej normy dziennej w jednym litrze naturalnej wody mineralnej „Vytautas”, % |
|
Jony wapnia (Ca2+) |
186 |
552 |
800 |
23,25 |
69 |
|
Jony magnezu (Mg2+) |
81 |
240 |
375 |
21,6 |
64 |
|
Jony potasu (K+) |
6 |
32 |
2000 |
0,3 |
1,6 |
|
Jony sodu (Na+) |
650 |
1727 |
– |
– |
– |
|
Jony chlorkowe (Cl–) |
1204 |
3480 |
800 |
150,5 |
435 |
|
Jony siarczanowe (SO42–) |
375 |
989 |
– |
– |
– |
Dane z tabeli 2 pokazują, że po wypiciu w ciągu doby jednego litra wody „Birutė” organizm osoby dorosłej otrzymuje 23,25% dziennej normy wapnia i 21,6% dziennej normy magnezu, a po wypiciu litra wody „Vytautas” – aż 69% dziennej normy wapnia i 64% dziennej normy magnezu. To całkiem nieźle, ale – jak to zwykle bywa – obok dobrych stron są i te mniej korzystne. Po wypiciu litra którejkolwiek z tych wód mineralnych organizm otrzymuje zbyt dużo jonów chlorkowych (mówiąc prościej, zbyt dużo soli kuchennej). W literaturze medycznej można przeczytać, że sól kuchenna podnosi ciśnienie krwi. To stwierdzenie jest prawdziwe – sprawdziłem to osobiście. Nie powinni o tym zapominać hipertonicy, czyli osoby z podwyższonym ciśnieniem krwi. Smacznego.

